Skip directly to content

โรคแทรกซ้อนจากเบาหวาน







เบาหวานคืออะไร ?
เป็นภาวะที่มีน้ำตาลสูงมากกว่าปกติในกระแสเลือด เกิดจากภาวะที่ร่างกายไม่สามารถนำน้ำตาลไปใช้เป็นพลังงานได้เต็มที่ หรือจากการที่ร่างกายไม่สามารถสร้างอินซูลิน ซึ่งเป็นสารที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้เพียงพอ ในปัจจุบันผู้ป่วยเบาหวาน สามารถมีชีวิตยืนยาวเป็นปกติได้ด้วยยาอินซูลิน หรือยาลดระดับน้ำตาลในเลือด แต่หากผู้ป่วยไม่ได้รับการรักษาอย่างถูกต้อง ระดับน้ำตาลในเลือดจะสูงและก่อให้เกิดโรคแทรกซ้อน เช่น เบาหวานขึ้นตา ระบบประสาทเสื่อม และไตเสื่อมได้

อาการเบาหวานขึ้นตา
ผู้ป่วยเบาหวานที่ไม่ได้รับการรักษาอย่างถูกต้อง มีอาการผิดปกติทางตาได้ โดยจะพบอาการตามัวได้บ่อยซึ่งเกิดจากน้ำตาลในเลือดที่สูงกว่าปกติ เมื่อเริ่มเป็นผู้ป่วยจะไม่รู้สึกผิดปกติ เมื่อเป็นมากขึ้นจะทำให้ประสาทจอรับภาพหลุดออกจากเบ้าตา ทำให้สายตาเสื่อมและตาบอดในที่สุด

ระบบประสาทเสื่อมจากโรคเบาหวาน
อาจเกิดได้ในผู้ป่วยที่เพิ่งทราบว่าเป็นเบาหวาน โดยอาจจะมีอาการได้หลายรูปแบบ ระบบประสาทส่วนปลายเสื่อม มีอาการชาปลายเท้าทั้งสองข้าง หรือปวดที่เท้า มักมีอาการดีขึ้นเมื่อใช้เท้ากดหนัก ๆ กับพื้น ในรายที่มีอาการเพียงเล็กน้อยอาจรักษาให้ดีขึ้น โดยการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ส่วนรายที่มีอาการมานานแล้ว มักไม่สามารถรักษาให้ดีขึ้นได้

 

ระบบประสาทอัตโนมัติเสื่อม มีผลต่อระบบต่าง ๆ คือ
1. ระบบทางเดินอาหาร ทำให้มีอาการแน่นท้อง ท้องอืด ปวดท้องคล้ายโรคกระเพาะอาหาร ถ้าเป็นมากอาจมีอาการคลื่นไส้อาเจียน
2. กระเพาะปัสสาวะ อาจมีการค้างของปัสสาวะทำให้มีการติดเชื้อขึ้นได้
3. การเสื่อมสมรรถภาพทางเพศ เกิดภาวะองคชาติไม่แข็งตัว
4. ภาวะความดันโลหิตต่ำในท่านั่งหรือท่ายืน ทำให้เกิดอาการเวียนศีรษะ หน้ามืดและเป็นลม

นอกจากนี้ยังพบอาการผิดปกติของระบบอื่น ๆ ได้อีก และเนื่องจากพยาธิสภาพที่เกิดขึ้นมักจะเกิดขึ้นอย่างถาวร รักษาไม่หายแนวทางการรักษาจึงมุ่งไปที่การป้องกันไม่ให้เป็นมากขึ้น หรือกำเริบช้าที่สุด

ไตเสื่อมจากโรคเบาหวาน
ผู้ป่วยเบาหวานจะมีการเปลี่ยนแปลงของเส้นเลือดฝอยในไต ทำให้เกิดภาวะไตเสื่อมโดยเฉพาะอย่างยิ่งถ้าพบร่วมกับความดันโลหิตสูง ในระยะแรกจะไม่มีอาการใด ๆ แต่จะตรวจพบไข่ขาวในปัสสาวะ เมื่อไตเสื่อมมากขึ้น จะเกิดอาการเพลีย ซีด คลื่นไส้ อาเจียน บวม ซึม ลงได้

การป้องกัน
1. พยายามรักษาระดับน้ำตาลในเลือดให้ใกล้เคียงปกติมากที่สุด
2. ตรวจปัสสาวะอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง
3. รักษาโรคความดันโลหิตสูง
4. วัดระดับไขมันในเลือดและรักษา
5. ถ้าไตเสื่อมมาก ต้องงดอาหารเค็ม และทานน้ำให้น้อยลง